Tiến sĩ Tâm lý Trần Mỹ Duyệt
Sẽ không có một thống kê chính xác về ngoại tình. Lý do vì không ai lại dám công khai: “Lạy ông tôi ở bụi này.” Tính chung, có khoảng 15-20% những người đã có gia đình ngoại tình. Trong một khảo cứu khác, 35% cho biết nếu có cơ hội, họ sẽ ngoại tình trở lại. Không phải chỉ tuổi trẻ, những người ngoại tình bao gồm ở tuổi 50 và 60. Phần lớn họ đã sống trong đời sống hôn nhân từ 20 đến 30 năm. [1]
Khảo cứu mới nhất gần đây cho biết, việc tự thừa nhận mình ngoại tình có xác xuất rất khác biệt, trung bình từ 10% – 56%. Tại Á Châu, Thái Lan có con số ngoại tình là 56%, trong khi ở Nhật là 31% và Tầu là 18%.
Tại Việt Nam, 25,9% những trường hợp ly dị đến từ hậu quả ngoại tình. Tuy nhiên, theo kết quả khảo cứu thì chỉ 18% những người tham gia khảo cứu nhận mình có liên hệ ngoài luồng, trong khi đó 92% người được hỏi cho biết họ biết ai đó đã ngoại tình. [2]
ĐÀN ÔNG HAY ĐÀN BÀ NGOẠI TÌNH NHIỀU HƠN?
Tổng quát, đàn ông ngoại tình nhiều hơn đàn bà với tỷ số 20% và 13%. Nhưng con số này đang bị khép lại gần hơn ở tuổi trẻ.
Ở lứa tuổi 18-29, tỷ lệ nữ giới 11% nhỉnh hơn nam giới 10% – một sự đảo chiều gần như ngang bằng so với mọi nhóm tuổi lớn hơn, theo dữ liệu từ IFS/GSS.
Nam giới đạt đỉnh 26% ngoại tình ở độ tuổi 70, trong khi ở nữ giới là 16% khi họ ở độ tuổi 60 – tạo ra khoảng cách 10 điểm phần trăm, lớn gấp mười lần so với nhóm người trẻ tuổi nhất.
Định nghĩa về ngoại tình của GSS (chỉ dựa trên hành vi quan hệ tình dục) đã bỏ sót 76% những gì người Mỹ coi là ngoại tình – đó là các mối quan hệ ngoài luồng về mặt cảm xúc, hình thức mà phụ nữ thường gặp phải với tỷ lệ cao hơn.
45% những người từng ngoại tình trong một mối quan hệ sẽ tiếp tục ngoại tình trong mối quan hệ kế tiếp, và không có sự khác biệt đáng kể nào về mặt giới tính (Knopp và cộng sự, 2017). [3]
TỨ ĐỔ TƯỜNG
Xã hội thường coi những hành vi không nghiêm túc, gây ra những tệ nạn xã hội và làm suy đồi đạo đức là “cờ bạc, rượu chè, trai gái, nghiện hút” – Tứ đổ tường. Dưới góc nhìn luân lý và đạo đức xã hội, chúng là những nguyên nhân gây ra đổ vỡ hạnh phúc hôn nhân, gia đình, tiêu tan sự nghiệp cá nhân, và đưa người dính vào những thứ ấy đến một tương lai đen tối, thân bại, danh liệt. Đây cũng là những căn bệnh của xã hội. Trong những căn bệnh ấy, ngoại tình là một một thứ dễ lây lan, nhưng không dễ chữa và dễ chừa. Nó để lại những hệ quả tai hại đến sức khỏe tâm lý cũng như tâm thần và đạo đức.
Với kinh nghiệm của một người ăn chơi đã được văn chương hóa đó là Tú Xương, ông đã thành thật với chính những đam mê của mình:
“Một trà, một rượu, một đàn bà,
Ba cái lăng nhăng nó quấy ta,
Chừa được thứ nào hay thứ nấy,
Có chăng chừa rượu với chừa trà.” [4]
Nói một cách rõ ràng là chuyện gái gú, trăng hoa là chuyện khó chừa nhất.
Dễ lây lan, dễ mắc phải những khó chữa và khó chừa. Bạn tôi đã bỏ hút thuốc, rồi lại không bỏ hút thuốc. Một số khác đã chừa nhưng lại uống rượu lại. Và một số vướng vào chuyện tình cảm thì “nửa muốn từ bỏ, nhưng nửa lại thấy tiếc!” Kết quả là gia đình luôn lục đục, mất hạnh phúc.
Tình trạng bế tắc của ngoại tình không chỉ ở chỗ người kia muốn quay trở về, nhưng còn lệ thuộc vào người ở nhà có sẵn sàng bỏ qua, tha thứ và đón tiếp sự trở về ấy hay không? Thông thường, những nạn nhân của các trường hợp này là những người đòi hỏi phải có lòng bao dung, tha thứ, và chấp nhận hơn. Nhưng tìm đâu được những tâm hồn quảng đại ấy?
Đối với người trăng hoa dù chừa hay chừa rồi lại quay trở lại, hoặc chừa, bỏ dứt khoát tất cả đều cần một lý do: Nhận lỗi. Tiếp đến là dám mạnh dạn nói lời xin lỗi. Làm được như vậy đã kể như đi được một nửa con đường hoàn thiện. Một điểm khác biệt giữa phái tính cần lưu ý, đó là người phụ nữ một khi đã ngoại tình thì rất khó trở về, đặc biệt, khi đã có con với tình nhân của mình.
Như vậy, tiến trình còn lại của một nửa chặng đường phía trước, đặc biệt đối với trường hợp ngoại tình, là nạn nhân hay người phối ngẫu, cả hai đều phải hết sức nỗ lực, quyết tâm và bày tỏ thiện chí của mình bằng sự tha thứ, hy sinh và chấp nhận.
VŨNG LẦY ÊM ÁI
“Ai mà chả có lần say nắng. Gái nào mà chả tham tài. Trai nào lại chả tham sắc!” Nhiều người còn cho đây là một vũng lầy êm ái mà không biết đó là cái bẫy rất tinh vi chuyên bắt những con mồi trăng hoa và những trái tim không chung thủy. Nếu như vậy thì ai cũng phải say nắng khi nhìn về phía trước, quay lại phía sau, ngó sang phải và sang trái. Ở đó chúng ta nhìn thấy rất nhiều thiếu nữ, nhiều cô, nhiều bà đẹp; và nhiều thanh niên, nhiều ông sang trọng, giàu có, tài ba. Và như vậy chúng ta suốt ngày phải say nắng, luôn sống trong tình trạng say nắng, và rồi sẽ chết vì say nắng.
Các nghiên cứu chỉ ra rằng, mặc dù có tồn tại tình trạng ngoại tình nhiều lần, nhưng khoảng 60% những người từng ngoại tình chỉ có một lần duy nhất. Tuy nhiên, hành vi trong quá khứ là yếu tố mạnh mẽ dự đoán các hành động trong tương lai: những người từng ngoại tình trong một mối quan hệ có nguy cơ ngoại tình ở mối quan hệ tiếp theo cao gấp hơn ba lần (hay 300%) so với những người chung thủy. [5]
Hậu quả của ngoại tình dĩ nhiên là tồi tệ, vì nó phá hoại hạnh phúc hôn nhân, gia đình, và tương lai con cái. Hậu quả tai hại nhất của ngoại tình là trong những trường hợp cả hai hoặc một người đã có gia đình, có vợ con, rồi trong vụng trộm hoặc công khai lại sinh ra những đứa con khác. Những đứa trẻ được sinh ra để mang lấy cái hậu quả ngoại tình của cha mẹ!
LÀM SAO QUÊN
Trong hôn nhân, hành động tha thứ của người phối ngẫu ở một khía cạnh nào đó, xét về lý thuyết, cũng tương đương với hành động thứ tha, mở rộng vòng tay đón nhận thiện chí của người muốn quay trở về. Vì trong trường hợp ngoại tình, người phối ngẫu cũng bị xúc phạm và tổn thương.
“Chém cha cái kiếp lấy chồng chung
Kẻ đắp chăn bông, kẻ lạnh lùng”. [6]
Làm lẽ hay làm chánh trong chế độ đa thê luôn luôn là một đề tài tâm lý hôn nhân của người phụ nữ trong nền văn hóa nước ta trước đây. Không phụ nữ nào cam phận làm cái bóng của người khác. Cũng không ai cam tâm để tình yêu của mình bị lợi dụng, bị chia sẻ. Bởi đó, nếu việc trở về của người ngoại tình khó một, thì việc chấp nhận và tha thứ khó hơn gấp nhiều lần. Vì theo tâm lý, hình ảnh người chồng, người vợ ngoại tình là hình ảnh mà không dễ dàng quên được. Nó càng trở nên thách đố hơn, nếu thời gian và hoàn cảnh ngoại tình đã để lại những hậu quả trầm trọng như có con với người tình.
Chỉ có tình yêu mới có thể bỏ qua một lỗi lầm như vậy, mới có thể sửa sai được những hậu quả như vậy. Một lỗi lầm gây tổn thương về danh dự, về tình cảm, về tâm lý, đôi khi về tài chính, và để lại những khó khăn về mặt tình cảm, pháp lý nữa. Và đó cũng là lý do tại sao ngoại tình là tội có thể tha, tuy nhiên theo tâm lý, còn có một nguyên tắc khác: “Tha nhưng không quên!”
Trở lại vấn đề của người trở về, tuy nhiên để duy trì được tình cảm, được quyết tâm cũng phải cần một bàn tay đưa ra, một sự nâng đỡ, và khích lệ. Trường hợp ngoại tình, bàn tay ấy chính là bàn tay của người vợ hay người chồng. Chính bàn tay này sẽ nâng dậy bước chân sa ngã, và làm vững lòng người muốn quay trở về với gia đình.
Mặc dù khó tha, khó quên, và nhiều khi không thể quên. Nhưng ở mặt khác chính sự tha thứ đó sẽ làm nhẹ lòng của người muốn tha thứ. Tâm lý học có nguyên tắc: “Điều khó khăn nhất là tha cho chính mình.” Tự bản chất, nếu hành động ngoại tình khiến chị em đau khổ, khó tha thứ, thì cũng nên nghĩ lại vì tình yêu, vì hạnh phúc gia đình, vì hạnh phúc và tương lai con cái để nhịn nhục và tha thứ. Tâm lý của những người sau khi phạm sai lầm nhưng thành tâm muốn ăn năn trở lại là mặc cảm tự ty. Họ rất sợ khi nghe nhắc lại quá khứ, đặc biệt, với thái độ hoài nghi và dằn vặt.
Sẽ có người nêu lên câu hỏi: “Làm sao tha khi những hình ảnh ấy luôn luôn quanh quẩn trong đầu tôi?
Câu trả lời là, một vết cắt luôn để lại một cái sẹo. Muốn hay không muốn cái sẹo ấy vẫn là hình ảnh nhắc nhớ về một quá khứ. Nhưng không lẽ chúng ta cứ mãi phải sống với quá khứ đó. Hãy mở lòng mình với sự tha thứ để tâm hồn được bình an, và để đời sống có ý nghĩa, “Vì chính khi thứ tha là khi được tha thứ”. [7] Và mỗi lần tha như vậy là ta làm cho tình yêu mình trở thành lớn lao, lòng người trở về được nhẹ nhàng, và hạnh phúc sẽ đong đầy con tim của các bạn. Đã tha thứ rồi thì đừng suy nghĩ đến sự bất trung của người phối ngẫu. Làm như vậy chẳng khác gì không tha thứ. Hãy lạc quan và tin vào tình yêu của chính mình.
“Tha nhưng không quên” hay đúng ra phải nói tha nhưng khó quên, và trong nhiều trường hợp không quên được. Và nó cũng là một điều nhắc nhở cho những người dễ để mình bị say nắng, vì biết rằng đó là chiếc bẫy ngoại tình rất tinh vi mà một khi đã bị sập bẫy sẽ rất khó lòng ra khỏi, và làm cho vợ, chồng hay người yêu của mình “khó tha thứ” hoặc “không thể tha thứ” cho mình.
