Sr. Maria Trúc Linh, OP
Hình ảnh những con cá Hồi lội ngược dòng vượt qua hàng ngàn cây số trên biển với biết bao khó khăn thử thách để trở về nơi chúng đã được sinh ra nhằm hoàn thành sứ mạng duy trì sự sống, dễ khiến chúng ta liên tưởng đến đời sống thánh hiến giữa dòng đời hôm nay.
Giữa một thế giới tưởng chừng như xuôi dòng vì sự phát triển và phồn thịnh, đời sống thánh hiến lại trở nên “ngược dòng” trước sự suy thoái của văn hóa và đạo đức. Người tu sĩ, qua việc tuyên khấn ba lời khuyên Phúc Âm: Khiết tịnh, Khó nghèo và Vâng phục, được mời gọi sống khác với tinh thần thế gian để thuộc trọn về Đức Kitô. Nhưng việc tuyên khấn không chỉ dừng lại ở việc từ bỏ hay thánh hóa bản thân, mà còn là để được sai đi thi hành sứ mạng Loan báo Tin Mừng giữa lòng thế giới.
1. Xuôi dòng
Ý nghĩa cao cả nhất của phẩm giá con người là được mời gọi kết hiệp với Thiên Chúa. Ngay từ khi hiện hữu, con người đã được dựng nên bởi tình yêu và cho tình yêu. Thế nhưng, giữa nhịp sống hiện đại đầy biến động, con người dường như đang dần đánh mất chiều kích thiêng liêng và căn tính sâu xa của mình.
Một thế giới chỉ mải mê chạy theo tiến bộ vật chất mà quên đi cội nguồn chân lý sẽ dễ rơi vào khủng hoảng. Chủ nghĩa cá nhân, lối sống thực dụng, sự khép kín trong các tương quan khiến con người ngày càng xa nhau hơn. Những tiến bộ về khoa học kỹ thuật không luôn song hành với sự trưởng thành về nhân bản. Hệ quả là chiến tranh, bạo lực, sự vô cảm và những tổn thương về nhân phẩm ngày càng xuất hiện nhiều hơn.
Giữa một thế giới đang xuôi theo những giá trị chóng qua ấy, đời sống Thánh hiến được mời gọi trở nên một dấu chỉ khác biệt. Không phải để tách mình khỏi thế giới, nhưng để hiện diện giữa thế giới như men trong bột, như ánh sáng giữa đêm tối, hầu đưa con người trở về với Thiên Chúa là nguồn mạch của chân – thiện – mỹ.
2. Ngược dòng
Loài Thiêu thân thường bị mê hoặc bởi ánh sáng và lao vào đó, dù biết có thể phải chết. Con người hôm nay đôi khi cũng đang lao mình vào những “nguồn sáng” hào nhoáng của danh vọng, hưởng thụ và quyền lực mà ngỡ rằng đó là hạnh phúc đích thực. Chính trong bối cảnh ấy, người tu sĩ được mời gọi lội ngược dòng đời để bước theo Đức Giêsu Kitô – nguồn sáng thật. Sự “ngược dòng” ấy được thể hiện cụ thể qua việc tuyên khấn ba lời khuyên Phúc Âm, không chỉ như một chọn lựa cá nhân nhưng còn là nền tảng cho sứ mạng được trao ban.
Lời khấn Khiết tịnh giúp người tu sĩ có một trái tim tự do để yêu mến Chúa và phục vụ tha nhân cách quảng đại hơn. Nhờ đó, người tu sĩ có thể mở rộng con tim mình để đón nhận mọi người, đặc biệt là những ai đau khổ, bị bỏ rơi và cần được yêu thương.
Lời khấn Khó nghèo giúp người tu sĩ sống tinh thần đơn sơ, từ bỏ những ràng buộc vật chất để dễ dàng lên đường thi hành sứ mạng. Chính khi không thuộc về của cải, người tu sĩ càng thuộc trọn về Thiên Chúa và dễ gần gũi với những người nghèo khổ.
Lời khấn Vâng phục giúp người tu sĩ biết từ bỏ ý riêng để đón nhận thánh ý Thiên Chúa qua Hội Thánh và Hội dòng. Đó cũng là sự sẵn sàng để được sai đi bất cứ nơi đâu, làm bất cứ điều gì mà sứ mạng đòi hỏi.
Như vậy, việc tuyên khấn không chỉ là một lời cam kết nhưng còn là một cuộc lên đường. Người tu sĩ được thánh hiến để được sai đi: đến với người nghèo, người đau khổ, những vùng ngoại biên của xã hội và cả những tâm hồn đang khát khao Thiên Chúa. Tuy nhiên, hành trình thi hành sứ mạng luôn chất chứa nhiều thử thách: những giới hạn bản thân, sự mệt mỏi trong phục vụ, những hiểu lầm, thất bại hay cảm giác khô khan trong đời sống thiêng liêng. Có lúc người tu sĩ cảm thấy mình nhỏ bé giữa một thế giới quá rộng lớn và đổi thay không ngừng. Nhưng chính trong những lúc ấy, người tu sĩ được mời gọi trở về với nguồn tình yêu ban đầu là Đức Kitô.
3. Vua tình yêu.
Thánh Phaolô đã xác quyết: “Nhờ máu Người đổ ra trên thập giá, Thiên Chúa đã đem lại bình an cho muôn loài” (Cl 1,20). Chính tình yêu của Đức Kitô đã cứu chuộc nhân loại và nối kết con người lại với Thiên Chúa. Đức Kitô là Vua, nhưng không theo kiểu quyền lực trần thế. Ngài không ngự trên ngai vàng nhưng trên thập giá; không đội vương miện cao sang nhưng đội mão gai đau thương. Ngài thống trị bằng tình yêu, sự hy sinh và trao ban chính mạng sống mình.
Người tu sĩ, khi tuyên khấn và bước theo Đức Kitô, cũng được mời gọi mang lấy tinh thần ấy trong đời sống và sứ mạng của mình. Đó là ra đi để phục vụ hơn là được phục vụ; hiến trao hơn là giữ lại; trở nên dấu chỉ của tình yêu Thiên Chúa giữa lòng thế giới hôm nay. Chính khi thuộc trọn về Đức Kitô, người tu sĩ mới có thể can đảm lên đường và trung thành với sứ mạng đã lãnh nhận. Dù phải đối diện với những khó khăn thử thách, người tu sĩ vẫn tìm được sự bình an vì biết rằng mình đang bước đi cùng Chúa và vì Chúa.
Dòng thời gian vẫn âm thầm trôi đi giữa những đổi thay không ngừng của cuộc sống. Có lúc xuôi dòng, có lúc ngược dòng, nhưng giữa mọi biến động ấy, người tu sĩ vẫn hướng lòng về Đức Kitô – Vua tình yêu – để tiếp tục sống, tiếp tục dâng hiến và
tiếp tục lên đường. Vì nếu tình yêu là nền tảng của đời sống thánh hiến, thì chính tình yêu ấy sẽ trở thành động lực cho mọi sứ mạng. Người tu sĩ tuyên khấn không phải để dừng lại nơi bản thân mình, nhưng để được sai đi, mang tình yêu của Đức Kitô đến cho thế giới hôm nay.
