Chuyển ngữ: Trần Mỹ Duyệt
Trích từ bài phát biểu của Giáo Hoàng Gioan Phaolô II gửi các thành viên Hội Đồng Tòa Thánh Về Gia Đình, ngày 4 tháng 6 năm 1999.
Chủ đề về người cha mà chúng ta đã chọn cho phiên họp toàn thể này, liên quan đến năm thứ ba của việc chuẩn bị cho Năm Thánh, được dành riêng một cách đặc biệt cho Chúa Cha của Chúa Giêsu Kytô, Chúa chúng ta. Nó rất đáng để suy gẫm về chủ đề này, vì trong gia đình ngày nay hình ảnh người cha đang bị nguy hiểm bởi ngày càng bị che dấu hoặc ngay cả đến vắng mặt. Trong ánh sáng của tư cách làm cha của Thiên Chúa “từ Ngài mọi gia đình trên trời và dưới đất được đặt tên” (Eph 3:15), vai trò làm cha và làm mẹ của con người đòi hỏi tất cả ý nghĩa, phẩm giá và sự cao cả của nó. “Vai trò làm cha và làm mẹ nhân loại, trong khi duy trì sự giống nhau sinh học với các sinh vật khác trong tự nhiên, con người lại mang trong mình một cách cốt yếu và độc đáo “giống” với Thiên Chúa, chính là nền tảng cho gia đình như một cộng đồng sự sống của nhân loại, một cộng đồng của những con người được hiệp nhất trong tình yêu (communio personarum).” (Gratissimam sane, n. 6) .
Chúng ta có thể vẫn nghe âm vang sống động của lễ Ngũ Tuần vừa qua, thôi thúc chúng ta công bố với niềm hy vọng qua lời khẳng định của Thánh Phaolô: “Tất cả những ai được hướng dẫn bởi Thần Khí của Thiên Chúa đều là con của Thiên Chúa.” (Rom 8:14) Giống như Chúa Thánh Thần là sự sống của Giáo Hội (cf. Lumen gentium, n. 7), Ngài cũng phải là sự sống của gia đình, Giáo Hội nhỏ bé tại gia. Đối với mỗi gia đình, Ngài phải là nguyên lý nội tại của sức sống và năng lực, giúp duy trì ngọn lửa tình yêu vợ chồng luôn rực cháy trong sự trao hiến bản thân cho nhau giữa hai người phối ngẫu.
Chính Chúa Thánh thần, Đấng hướng dẫn chúng ta đến với Cha Trên Trời, và khơi dậy niềm tín thác, lời cầu hân hoan “Abba, Cha!” (Rom 8:15) vang lên từ trái tim chúng ta. Gia đình Kytô Giáo được phân biệt cho bầu khí chia sẻ cầu nguyện của nó, trong đó con cái Thiên Chúa tự do truyện trò và gọi Ngài bằng danh xưng trìu mến “Cha chúng con”! Nguyện xin Chúa Thánh Thần giúp chúng ta khám phá dung nhan Chúa Cha như là mẫu gương hoàn hảo về tình phụ tử trong gia đình.
Thời gian gần đây, thể chế gia đình liên tục bị tấn công. Những cuộc tấn công này càng trở nên nguy hiểm và thâm độc hơn khi chúng phớt lờ giá trị không thể thay thế của gia đình được xây dựng trên nền tảng hôn nhân. Chúng đã đạt đến mức của những chọn lựa sai lầm đối với gia đình và kêu gọi luật pháp công nhận chúng.Tuy nhiên, khi luật pháp vốn dĩ phải phục vụ gia đình, một giá trị nền tảng của xã hội lại quay sang chống lại nó, chúng mang sức hủy diệt đáng báo động.
Chính vì thế, tại một số quốc gia, có một mong muốn áp đặt lên xã hội cái gọi là “quan hệ sống chung như vợ chồng” (de facto unions) được củng cố bởi hàng loạt kết quả pháp lý làm xói mòn chính ý nghĩa của thể chế gia đình. “Quan hệ sống chung như vợ chồng” được đánh dấu bằng sự thiếu ổn định và vắng bóng cam kết không thể đảo ngược mà nó tạo ra các quyền và nghĩa vụ cũng như tôn trọng phẩm giá của người nam và người nữ. Thay vào đó, là một ước muốn công nhận giá trị pháp lý cho một ý muốn hoàn toàn tách biệt khỏi bất kỳ hình thức gắn kết bền vững nào.
Với những tiền đề này, làm sao chúng ta có thể hy vọng vào việc sinh sản thực sự có trách nhiệm mà không bị giới hạn ở việc ban sự sống, nhưng cũng bao gồm công cuộc đào tạo và giáo dục mà chỉ gia đình mới có thể đảm bảo trong mọi khía cạnh của nó? Xét cho cùng, những kiểu sắp đặt như vậy đặt ý nghĩa của thiên chức làm cha của con người, của vai trò người cha trong gia đình vào tình trạng bị đe dọa nghiêm trọng. Điều này xảy ra theo nhiều cách khác nhau khi các gia đình không được xây dựng một cách vững chắc.
Khi Giáo Hội giải thích sự thật về hôn nhân và gia đình, Giáo Hội không chỉ dựa vào các dữ kiện của Mặc khải, mà còn căn cứ vào những đòi hỏi của luật tự nhiên, là nền tảng cho thiện ích đích thực của xã hội và các thành viên trong xã hội. Quả thực, điều quan trọng là con cái được sinh ra và lớn lên trong một gia đình nơi đó cha mẹ hợp nhất với nhau bằng một giao ước thủy chung.
Điều có thể hoàn toàn hình dung ra những hình thức của mối quan hệ và chung sống khác giữa hai giới tính, nhưng không có hình thức nào trong những thứ ấy, mặc dù quan điểm trái ngược của một số người, mang lại một giải pháp thay thế thực sự về mặt pháp lý cho hôn nhân, nhưng trái lại, chúng chỉ làm suy yếu nó. Ở cái gọi là “quan hệ sống chung như vợ chồng” (de facto unions), ta thấy ít nhiều sự thiếu hụt trầm trọng của cam kết lẫn nhau, một mong muốn đầy nghịch lý để duy trì sự quyết tâm của con người ngay trong một mối quan hệ mà lẽ ra phải mang tính gắn kết tương hỗ.
Điều thiếu sót trong việc sống chung không hôn thú chính là sự cởi mở đối với đời sống tương lai của nhau, điều mà tình yêu phải kiến tạo và vun đắp, và nó cũng là điều mà luật pháp có nhiệm vụ đặc thù phải bảo đảm. Nói cách khác, chính luật pháp là yếu tố còn thiếu, không phải ở khía cạnh bên ngoài như một tập hợp các quy tắc đơn thuần, mà ở khía cạnh nhân chủng học đích thực nhất của nó, như một bảo đảm cho sự chung sống giữa con người với nhau và cho phẩm giá của họ.
Hơn nữa, khi các “quan hệ sống chung như vợ chồng” (de facto unions) đòi quyền nhận con nuôi, họ cho thấy rõ sự coi thường đối với lợi ích của đứa trẻ và những điều kiện tối thiểu mà trẻ được hưởng để có sự nuôi dạy thích hợp. Cuối cùng, các “quan hệ sống chung như vợ chồng” giữa những người đồng tính là sự biến dạng đáng trách của điều lẽ ra phải là sự hiệp thông của tình yêu và đời sống giữa một người nam và một người nữ, một món quà hỗ tương mở ra cho sự sống.
Ngày nay, đặc biệt tại các quốc gia thịnh vượng, có phổ biến một nỗi sợ hãi của việc làm cha mẹ đi kèm với sự coi thường quyền của trẻ em được thụ thai trong bối cảnh con người hoàn toàn hiến dâng cho nhau, một điều kiện tiên quyết không thể thiếu để các em phát triển một cách bình an và hài hòa.
Như vậy, quyền được cho là làm cha hoặc làm mẹ bằng mọi giá được khẳng định, và việc thực hành quyền này thông qua các phương tiện kỹ thuật liên quan đến một loạt những hành vi thao túng sai lầm về đạo đức.
Một đặc điểm khác của bối cảnh văn hóa chúng ta đang sống là khuynh hướng nhiều cha mẹ từ bỏ vai trò của mình để chỉ như là bạn của con cái, ái ngại không muốn cảnh báo hay uốn nắn con, ngay cả khi điều đó là cần thiết để dạy dỗ chúng về sự thật, dù việc này hoàn toàn có thể được thực hiện với tất cả tình yêu thương và sự dịu dàng. Do đó, cần nhấn mạnh rằng việc giáo dục con cái là một bổn phận thiêng liêng và là trách nhiệm chung của cả cha lẫn mẹ: Nó đòi hỏi sự ấm áp, gần gũi, đối thoại và gương sáng. Trong gia đình, cha mẹ được mời gọi trở nên hình ảnh phản chiếu của người Cha nhân lành trên trời, Đấng là mẫu gương hoàn hảo để khơi nguồn cảm hứng cho con cái.
Tình phụ tử và tình mẫu tử, theo ý muốn của chính Thiên Chúa, chia sẻ một cách thân mật quyền năng sáng tạo của Ngài và do đó, có một mối tương quan nội tại và hỗ tương. Chủ đề này, trong Thư gửi các Gia đình, tôi đã viết: “Tình mẫu tử tất yếu hàm ý tình phụ tử, và ngược lại, tình phụ tử tất yếu hàm ý tình mẫu tử. Đây là kết quả song phương mà Đấng Tạo Hóa đã ban cho con người ‘ngay từ thuở ban đầu’.” (Gratissimam sane, số 7)
Đây là một lý do nữa tại sao mối quan hệ giữa người nam và người nữ trở thành nền tảng của các mối quan hệ xã hội: trong khi nó là nguồn cội của những con người mới, nó gắn kết một cách chặt chẽ vợ và chồng, những người đã trở nên “một xương một thịt” với nhau, và qua họ, nối kết cả gia đình hai bên.
Anh chị em thân mến, khi tôi bày tỏ lòng biết ơn về sự dấn thân để bảo vệ gia đình và các quyền của gia đình của anh chị em, tôi cam đoan rằng tôi luôn nhớ đến anh chị em trong lời cầu nguyện. Xin Thiên Chúa làm trổ sinh hoa trái những nỗ lực của tất cả những ai, ở khắp mọi nơi trên thế giới, đang tận tâm về vấn đề này. Xin Ngài giúp gia đình, thành trì và chỗ dựa bảo vệ chính nhân loại, đứng vững trước mọi cuộc tấn công.
Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II tên thật là Karol Józef Wojtyła, sinh ngày 18 tháng Năm 1920 tại Wadowice, Ba Lan. Ngài được chọn là Giáo Hoàng ngày 16 tháng Mười 1978. Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã phong thánh cho Ngài, ngày 27 tháng Tư 2014.
___________
Nguồn:
