Theo Dòng Đa Minh – Cầu Nguyện Dễ hay Khó?

0

Cầu nguyện dễ hay khó? Nói theo cha Simon Tugwell. O.P: “Cầu nguyện dễ ợt!”. Khi trả lời như vậy, cha Tugwell chỉ muốn nêu bật rằng các thánh dòng Đa Minh như Humbertô hay Tôma Aquinô không quan niệm cầu nguyện là một phương pháp cầu kỳ như suy gẫm linh thao của Inhaxiô hoặc đạt đến những cấp độ cầu nguyện của Têrêxa Avila, Gioan Thánh Giá. Đối với các tác giả Đa Minh cổ thời, việc cầu nguyện là một cuộc nói chuyện với Chúa và quan trọng hơn là ta được Chúa thương yêu. Thế là đủ.

1. Bị “trúng Chúa”

“Trúng Chúa”- một từ ta nghe hơi lạ vì chỉ thường nói “trúng gió”, “trúng độc”. Thế nhưng, cha Alexander Velasco đã dịch từ “Theologalis” là “trúng Chúa” cũng cùng theo một kiểu như vậy. Thực thế, không phải ta mến yêu Chúa cho bằng ta bị Chúa thương yêu (1Ga 4,10), không phải ta lựa chọn Chúa cho bằng ta bị Chúa “chộp”. Không phải đợi đến lúc ta thốt lên ta cần Chúa cho bằng Chúa cần ta trước. Vì thế, cả đời sống Đa Minh là tất cả quy hướng về Chúa.

Hơn thế nữa, cuộc đời ấy là một cuộc đối thoại triền miên với Chúa, khi nhỏ tiếng cũng như to tiếng. Khi nhỏ tiếng gọi là “chiêm niệm”, khi to tiếng gọi là “giảng thuyết”.

Khi ta bị “trúng Chúa”, chắc chắn toàn thể con người ta từ con tim, miệng lưỡi, thân xác chỉ còn biết chiều theo ý Chúa trong việc thờ phượng Thiên Chúa và khiêm tốn đặt mình trước tôn nhan Ngài. Nếu như quan niệm cầu nguyện là phải gồng mình để kết hiệp với Chúa hay để đạt được những tư tưởng cao siêu thì bây giờ ta hãy buông lỏng, vét mình trống rỗng, tiệm tiến chiêm ngắm thánh giá Chúa Kitô như các thánh Alberto Cả, Catarina Siena, Catarina Ricci đã làm để ta bị “cảm Chúa” và để Ngài dìu dắt theo ý muốn.

2. Cầu nguyện tự do hay bó buộc?

Dòng Đa Minh từ truyền thống đã có một đặc trưng rất riêng trong việc cầu nguyện là vừa riêng lại vừa chung hoặc vừa tự do vừa bó buộc xét theo tâm tình, thời gian, nơi chốn. Tự do bởi vì mỗi người cầu nguyện theo tâm tư của riêng mình. Có người dựa trên Lời Chúa, có người đi theo những biến cố cuộc đời hay cả khi dùng những chia trí, lo ra để kết hiệp với Chúa chứ không theo một khuôn mẫu nhất định. Bó buộc vì thực hiện cùng một lúc với cộng đoàn và diễn ra tại nhà thờ hoặc một nơi xứng đáng.

Nói như thế cũng chưa đủ, có thể hơi dễ dãi, thánh Tôma Aquinô đã giải thích rằng tuy ta phải cầu nguyện theo Lời Chúa đã truyền (Lc 18,1) nhưng sự cầu nguyện liên lỉ cần được hiểu về lòng muốn kết hiệp với Chúa và làm tất cả mọi việc để làm vinh danh Thiên Chúa, chứ không thể nào hiểu theo nghĩa là ngồi trong nhà thờ suốt ngày. Thực vậy, chưa hẳn càng cầu nguyện lâu giờ thì lời cầu thêm sốt sắng. Thời gian dành cho việc cầu nguyện tùy thuộc vào tâm lý của mỗi người. Có những người ngồi cầu nguyện lâu giờ mà không biết mỏi mệt, đó là điều tốt. Tuy vậy, có người khác thì không thể cầu nguyện lâu được; càng ngồi lâu họ càng chia trí thay vì tăng lòng sốt mến, nên thà cầu nguyện vắn tắt mà sốt sắng còn hơn cầu nguyện dài giờ mà uể oải (art.14)

Vậy nên, những giờ suy gẫm, đặc biệt như buổi sáng và buổi tối là những giờ thuận tiện để “tâm nguyện” cũng không có tính chất bó buộc nhưng chỉ là thói quen theo như cha Humbertô de Romans đã chú giải trong Hiến pháp. Miễn sao ta luôn giữ được lòng sốt sắng dù chỉ nhen nhúm và ước muốn tự do để Chúa đổ tràn tình yêu Ngài trên chúng ta.

3. Lời cầu nguyện “tên lửa” (Oratio furtiva)

Một cách cầu nguyện bất thành văn mà ai ai cũng có thể làm được là lời cầu nguyện chớp nhoáng hay lời cầu nguyện tên lửa. Đúng như cái tên của nó, lời cầu nguyện này ngắn gọn, tự phát do lòng sốt mến có thể thực hiện bất cứ nơi đâu và lúc nào cũng được: khi đi đường, học hành, làm sứ vụ.

Nói cho vui theo ngôn ngữ cận đại thì tọa thiền không tốt cho bằng các lời nguyện tên lửa. Những lời cầu nguyện chớp nhoáng này hẳn như những lời đối thoại thân tình với Thiên Chúa là Cha nhân hậu và rất yêu thương ta. Không cần màu mè hay đầu tư chủ đề, một cách tự nhiên do tình yêu thúc đẩy, ta dâng lên Chúa những cảm xúc, tâm tư chân thật nhất của mình. Điều này rất cần thiết vì nhờ đó sẽ giúp ta năng kết hiệp với Chúa và nuôi dưỡng, đón nhận tình yêu của Thiên Chúa dành cho ta.

Vậy phải chăng dòng Đa Minh “đa nguyên” trong phương pháp cầu nguyện? Có thể nói vậy. Dòng Đa Minh không chủ trương một phương pháp chính thức để cầu nguyện nhưng nhiều phương pháp khác nhau để tùy mỗi người chọn lựa phương pháp nào mình nghĩ là thích ứng. Thế nên, theo tôi cầu nguyện theo dòng Đa Minh dễ ợt. Đừng để một hình thức, một phương pháp nào làm bạn trở nên gò bó, mất đi vẻ hồn nhiên, trong sáng của buổi gặp gỡ với Thiên Chúa. Hãy lắng nghe tiếng nói của con tim, chìm đắm trong tình yêu Thiên Chúa và ngất ngây trong vòng tay yêu thương của Ngài.

(Tìm hiểu theo sách Tìm hiểu dòng Đa Minh (Phần 5: Cầu nguyện, p 65-72) của cha Phan Tấn Thành, Học viện Đaminh, 2013)

Nt. Maria Madalena Nguyễn Vũ Phương Dung

-Học viện Thần học Tôma-

Comments are closed.