Sr. Cécilia Tú Quỳnh, OP
Loan báo Tin mừng là sứ mạng của toàn thể Giáo hội, bắt nguồn từ chính lệnh truyền của Đức Kitô: “Anh em hãy đi khắp tứ phương thiên hạ, loan báo Tin Mừng cho mọi loài thọ tạo” (Mc 16,15). Từ hơn hai ngàn năm nay, sứ mạng ấy được thực hiện qua nhiều con đường: rao giảng, giáo dục, phục vụ bác ái, truyền thông,… Bên cạnh đó, có một con đường âm thầm nhưng đầy sức mạnh, đó chính là con đường của nghệ thuật. Bởi vì cái đẹp trong nghệ thuật dễ chạm đến các giác quan, làm phấn chấn tinh thần con người, hướng cuộc sống đến sự viên mãn trọn vẹn. Trong cái đẹp đích thực, người ta bắt đầu trải nghiệm lòng khao khát Thiên Chúa là nguồn mạch của mọi vẻ đẹp, như lời Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II: “Vẻ đẹp là chìa khóa dẫn vào mầu nhiệm và là lời mời gọi hướng tới sự siêu việt”. Chính vì vậy, Hội dòng đã đầu tư cho một số chị em có năng khiếu vào ngành nghệ thuật, để qua đó, chị em biết dùng khả năng Chúa ban làm cho Tin mừng được loan báo cách sống động hữu hiệu hơn. Nhờ ơn Thiên Chúa dẫn đưa, sứ vụ ấy tuy thật khiêm tốn, bé nhỏ, cũng dần khởi sắc hơn trong hành trình phát triển của Hội dòng.
* Giai đoạn đầu
Khi mới định cư tại miền Nam, từ năm 1962, các sinh hoạt văn hóa của Hội dòng đã được dần dần xây dựng dưới sự hướng dẫn của Cha Tuyên úy Giuse Phạm Phúc Huyền. Trong đó ngành mỹ thuật đóng vai trò không thể thiếu trong việc in ấn sách báo và trang trí. Những cuộc triển lãm, những bức tranh hạt đậu, tranh gạo, tranh ghép gỗ hoặc xé dán đầy sáng tạo và công phu của chị Mancini Đỗ Thị Nụ (Hà) và các chị em, những hình vẽ trình bày trong các tập Nội san Ánh Sáng tuy đơn sơ, nhưng mang tính nghệ thuật. Đặc biệt, những tác phẩm được làm thủ công tỉ mỉ khéo léo như cuốn “Phúc Âm Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Gioan” trên khổ giấy A2, được nhiều chị em cùng thực hiện trong thời gian vỏn vẹn một tuần lễ: mỗi chị em viết một trang Phúc âm bằng bút mực, bìa sách làm bằng gỗ bọc vải màu nâu đỏ, chữ và các họa tiết được làm mỹ nghệ bằng gỗ thông, tre,.. với mục đích dâng kính Chúa, mừng ngày làm phép Nhà nguyện mới (năm 1974). Những tác phẩm thủ công đó như nói lên tài khéo và cố gắng của chị em trong việc ghi dấu lịch sử, văn hóa bằng nghệ thuật, và tất cả đã trở thành truyền thống tốt đẹp trong nét văn hóa của Hội dòng.
* Phòng Truyền thống
Để chuẩn bị mừng kỷ niệm 50 năm thành lập Hội dòng (1951-2001), chị em đã cùng nhau thực hiện một Phòng Truyền thống, đặt cố định ở tầng trệt nhà nguyện, để lưu lại những ký ức từ thời Nhà Mụ, và quá trình hình thành và phát triển của Hội dòng. Đây là một cơ hội cho chị em tưởng nhớ về Cội nguồn của mình, và qua đó, phát huy khả năng, sáng kiến nghệ thuật,… góp phần làm cho ngành hội họa của Hội dòng được khởi sắc. Dưới sự hướng dẫn tận tình của chị Phụ trách Têrêsa Nguyễn Thị Phượng, cùng với sự nhiệt thành hăng say, đồng tâm hiệp ý, nhẫn nại miệt mài của các chị em trong Ban trang trí, Phòng truyền thống đã hoàn thành tốt đẹp và còn bảo tồn, phát triển cho đến hôm nay.
* Miệt mài từng bước đi trên con đường nghệ thuật
Cuộc sống xã hội mỗi ngày một văn minh tiến bộ nhờ các thiết bị hiện đại. Vì vậy, nhu cầu và việc thưởng thức nghệ thuật cũng dần trở nên quen thuộc hơn. Nhờ đó, ngành Hội họa của Hội dòng cũng khởi sắc hơn trong những dịp lễ hội văn hóa của Hội dòng. Chị em cùng nhau sáng tạo nghệ thuật qua việc trang trí, hóa trang, sáng tác các tác phẩm nghệ thuật,… Một số em Thỉnh sinh yêu thích hội họa và có năng khiếu được gửi đi học tại Trường Mỹ thuật Trang trí Biên Hòa – Đồng Nai, đồng thời làm các mặt hàng lưu niệm thủ công như thiệp, giỏ hoa, vẽ trang trí trên gỗ và sỏi, may vẽ giỏ vải, làm tràng hạt,… Những sản phẩm này được gửi đến nhiều nơi trong và ngoài nước. Các chị em có năng khiếu tiếp tục được đào tạo chuyên sâu tại môi trường Đại học. Chị em Học viện thần học yêu thích mỹ thuật cũng tham gia học vẽ trên lá bồ đề. Từng bước, ngành vẽ đã khởi sắc hơn qua các sáng tác của chị em bằng nhiều chất liệu như bút chì, bút màu, xương lá bồ đề, sơn dầu, sơn mài,… Việc vẽ tranh hay làm các sản phẩm thủ công không chỉ đáp ứng nhu cầu trang trí của Hội dòng nhưng còn là cách để thỏa mãn niềm đam mê nghệ thuật và truyền tải những sứ điệp yêu thương, những hình ảnh về Chúa Giêsu, Đức Mẹ và các Thánh đến mọi người.
* Lời mời gọi Loan báo Tin mừng bằng nghệ thuật trong thời đại mới
“Để truyền đạt sứ điệp Chúa Kitô ủy thác cho mình, Giáo hội cần nghệ thuật. Nghệ thuật phải làm cho thế giới tinh thần, thế giới vô hình của Thiên Chúa trở nên hấp dẫn và dễ nhận biết nhất có thể.” (Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II) Trước lời mời gọi của Giáo hội, chị em, với khả năng nghệ thuật tuy thật nhỏ bé, nhưng sẽ không ngừng nỗ lực diễn tả những cảm nghiệm về Thiên Chúa yêu thương qua các sáng tác hội họa, tham gia các cuộc triển lãm Công giáo, những cuộc triển lãm gây quỹ từ thiện của Tổ chức nghệ thuật và những cách thức khác,… để như lời ca tụng Chúa và trao gửi những giá trị tinh thần đến cho mọi người. Mong ước tiếng nói của hội họa có thể giúp con người nghe được sứ điệp Tin mừng cách cụ thể và gần gũi hơn; vẻ đẹp của hội họa giúp mọi người đến gần nhau hơn, lắng nghe được lời thì thầm của trái tim con người, và mềm mại trước Tình yêu của Thiên Chúa.
Như hạt lúa được âm thầm gieo vào lòng đất đã trở thành cây lúa trĩu hạt, như hạt cải nhỏ bé được gieo xuống đất và trở thành cây cao rợp bóng mát (x.Mc 4, 27-32), chị em cũng thành tâm gieo cho đời chút hạt mầm thật nhỏ bé, nhưng tin tưởng chính Chúa sẽ làm cho hạt mầm ấy lớn lên theo cách Ngài muốn, và Tin mừng yêu thương được vang xa.
Trong tâm tình tạ ơn mừng 75 năm thành lập Hội dòng, chị em xin dâng lên Chúa tất cả những nỗ lực và sáng tạo nơi con đường nghệ thuật. Xin cho mỗi nét vẽ, mỗi tác phẩm, mỗi việc làm nhỏ bé của chị em luôn phản chiếu vẻ đẹp của Tình yêu Thiên Chúa, để qua đó, Tin mừng được loan báo không chỉ bằng lời nói, mà còn bằng chính vẻ đẹp của đời sống hiến dâng.
