Giáo Hội Anh Giáo trở lại Công giáo

0

GIÁO HỘI ANH GIÁO TRỞ LẠI CÔNG GIÁO

(Bài thuyết tình của các Nữ tu sinh viên Dòng Đa Minh Tam Hiệp thuộc Học viện Thánh Tôma Aquinô)

I. SƠ LƯỢC VỀ GIÁO HỘI ANH GIÁO

Kính thưa gia đình, chắc chúng ta vẫn thường nghe nói đến hai chữ “Anh Giáo” được dịch từ các từ tiếng Anh Anglican Church (có nghĩa là Giáo Hội Anh Quốc), hoặc là Anglican Communion (Hiệp Thông Anh Quốc). Dịch là Anh giáo thì không đúng lắm, bởi vì đây không phải là một tôn giáo (religion). Dù sao, chúng ta vẫn tiếp tục gọi là Anh Giáo theo quy luật của thói quen.

Vậy, Giáo Hội Anh Giáo tách khỏi Công Giáo từ khi nào và trong bối cảnh ra sao?  Sự khác biệt giữa Anh Giáo và Công Giáo như thế nào?

Chữ Anh Giáo được dịch từ các từ tiếng Anh Anglican Church (có nghĩa là Giáo Hội thuộc vương quốc Anh), hoặc là Anglican Communion (Hiệp Thông thuộc vương quốc Anh). Người ta gọi là Anh giáo (Anglican religion) thì không đúng lắm, bởi vì đây không phải là một tôn giáo. Dù sao, chúng ta vẫn tiếp tục gọi là Anh Giáo theo quy luật của thói quen.

Hiệp Thông Anh Giáo là dấu vết cuối cùng của Đế Quốc Anh ngày trước. Đức tin đã theo giao thương và cờ đế quốc đi gieo trồng Giáo Hội Anh Giáo tại những nơi xa xăm như Singapore, Tanzania, Canada và South Africa. Nhưng trong hoạch định, Hiệp Thông Anh Giáo vốn chỉ có một cơ cấu lãnh đão khá thụ động, giúp cho nhiều hình thức Anh Giáo khác nhau mặc tình nở rộ trong suốt hơn 470 năm lịch sử.

1. Lịch Sử

Anh Giáo là Giáo Hội có cùng chung niềm tin vào Đức Kitô, cùng chung hưởng các di sản các Tông Đồ để lại như chúng ta. Sự khai sinh ra Anh Giáo gắn liền với tên tuổi của vua Henry VIII, thế kỷ thứ XVI khi nhà vua muốn ly dị vợ (Catarina De Aragon) đđể kết hôn chính thức với người phụ nữ khác (Anne Boleyn). Nhưng Giáo hòang Clement VII đđã từ khước. Lúc đó nhà vua nhận thấy sự cần thiết của việc thành lập Giáo Hội Anh Quốc mà nhà vua đứng đầu Giáo Hội. Ông ép các giáo sĩ ở Anh Quốc chấp thuận và tự tuyên bố ông là thủ lãnh Giáo Hội Anh Giáo qua sắc lệnh Quyền Tối Thượng.

Giáo hội Anh Giáo hiện diện khắp thế giới trong các nước thuộc địa của Anh và các nơi xa xăm mà những nhà truyền giáo nói tiếng Anh đặt chân tới như Singapore, Tanzania, Canada và Nam Phi. Nhưng trong hoạch định, Hiệp Thông Anh Giáo vốn chỉ có một cơ cấu lãnh đão khá thụ động, giúp cho nhiều hình thức Anh Giáo khác nhau mặc tình nở rộ trong suốt hơn 470 năm lịch sử. Hiện nay theo số thống kê thì Anh giáo có khoảng 80 triệu tín đồ, trong đó 40 triệu ở lục địa Phi Châu, chia thành 44 miền và trải dài trên 160 quốc gia.

Sau đây là hai nguyên tắc chính yếu tạo nên cuộc cải cách thành một Giáo Hội mới, được tách khỏi Giáo Hội Công Giáo La Mã.

Hai nguyên tắc của phong trào “Cải cách” Anh Giáo

Trước hết, các nhà cải cách nhìn nhận mỗi Giáo Hội tại mỗi quốc gia được độc lập và lệ thuộc vào luật dân sự. Hoàng gia Anh là “vị cầm đầu tối cao của Giáo hội” và Giáo Hội phủ nhận quyền bính của Đức Giáo Hoàng. Giáo hội Anh giáo tự trị về mọi hình thức phụng tự. Ngôn ngữ được xử dụng trong phụng vụ là ngôn ngữ bình dân, để mọi người có thể hiểu. Đức Tổng Giám Mục thành Canterbury, là giáo chủ cai quản như các vị giám mục các giáo hội địa phương, nên vai trò của giáo chủ Canterbury không giống vai trò của Đức Giáo Hoàng, chỉ tương tự ‘thượng phụ’ trong giáo hội Đông phương.

Thứ hai là dù Giáo Hội đã cải cách, nhưng vẫn giữ một sự liên tục từ các thánh tông đồ. Giáo hội Anh Giáo có cuốn Thánh Kinh của nhóm Cải Cách, một Kinh Tin Kính; tin vào Bí Tích Thanh Tẩy và Thánh Thể. Các bí tích là những dấu chỉ hiển hiện giúp người tín hữu hiểu được sự tác động vô hình nhưng rất thực của Thiên Chúa. Anh Giáo cũng khước từ một số những tín điều của Công Giáo. Giáo Hội Anh Giáo xưa được cải tổ thành Anh Giáo nhưng vẫn tự hào là Tông Truyền, Công Giáo, Cải Cách và Tin Lành.

Như chúng ta đã biết, tuy cùng chung một nguồn gốc là khởi đi từ các Tông Đồ, nhưng qua dòng thời gian, Anh Giáo đã có nhiều khác biệt so với Công Giáo.

2. Một số điểm khác biệt giữa hai Giáo Hội

Sau đây, chúng ta đề ta một số những điểm khác biệt mà với thời gian hai Giáo Hội đã có nhiều khác biệt về thần học. Trong thế kỷ 20, hai Giáo Hội cũng đưa ra những qui định khác nhau, đặc biệt về vấn đề liên quan tới đời sống luân lý.

Về tín lý:

Công Giáo tin rằng bánh và rượu sau khi truyền phép trở thành Mình Máu Chúa thật trong Thánh Thể; còn Anh Giáo thì không.

Công Giáo tuyên tín Đức Maria “Vô Nhiễm”, có nghĩa là Mẹ đã được bảo vệ khỏi tội lỗi từ khi sinh ra. Anh Giáo không tin vào tín điều Đức Mẹ Vô Nhiễm nguyên tội, không nhận là Đức Mẹ được đưa về trời cả hồn lẫn xác, không tin sự đồng công cứu chuộc của Đức Mẹ với Chúa Giêsu Kitô.

Công Giáo tin có luyện ngục để được thanh tẩy sau khi chết, còn Anh Giáo thì không.

Về luân lý:

Công Giáo thì không cho phép ly dị và tái hôn; nhưng Anh Giáo thì được phép.

Trong Công Giáo thì việc ngừa thai nhân tạo bị cấm, mặc dầu nhiều người xử dụng phương pháp này. Với Anh Giáo thì đây là vấn đề riêng tư cá nhân chứ không còn là vấn đề của tôn giáo nữa.

Công Giáo cấm phá thai, còn Anh Giáo thì cho với điều kiện…

Với Công Giáo, hành vi đồng tính là trái với quy luật tự nhiên… nên không có trường hợp nào họ có thể được chấp nhận. Anh Giáo cho phép làm đám cưới cho những người đồng tính luyến ái, cho phép lập gia đình với người cùng phái, tấn phong Giám Mục cho một người đàn ông đã ly dị vợ và hiện nay sống đồng tính luyến ái với một người đàn ông khác.

Về Giáo luật:

Trong Công Giáo, hàng giáo sĩ  hoàn toàn độc thân. Trong khi Anh Giáo: các linh mục có gia đình, giám mục thì không được có gia đình.

Trong Công Giáo chỉ có người nam được rửa tội có thể được phong chức hợp pháp. Phụ nữ không được quyền làm linh mục. Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolo II đã khẳng quyết về điều này và không còn bàn cãi nữa. Trái lại vào năm 2003, Anh Giáo đã truyền chức cho hai linh mục nữ giới ở Hồng Kông và một trong hai vị đã được tấn phong giám mục. Sau đó nhiều Giáo hội Anh Giáo khác cũng đã truyền chức cho nữ giới.

Về quyền bính:

Công Giáo tin tưởng ĐGH có quyền tối cao trong Giáo hội Công Giáo La mã; còn ĐTGM Anh Giáo thì không, những quyết định cần có sự đồng thuận của tín hữu, của giáo sĩ và các Giám Mục.

Giáo Hội Công Giáo tin vào ơn bất khả ngộ của ĐGH: Ngài không sai lầm khi Ngài giảng dạy nhân danh quyền kế vị thánh Tông Đồ và tuyên bố bằng một hành động dứt khoát từ ngai tòa thánh Phêrô một vấn đề giáo lý liên quan đến các lãnh vực đức tin và luân lý.

Trên đây là những khác biệt về các vấn đề về tín lý, luân lý, giáo lý và quyền bính của Giáo Hội Anh Giáo và Giáo Hội Công Giáo. Một số những khác biệt ấy cũng là nguyên nhân thúc đẩy một số tín hữu Anh Giáo quyết định trở về với Giáo Hội Công Giáo.

II. LÝ DO ĐƯA ANH GIÁO TRỞ VỀ VỚI CÔNG GIÁO

Trong những thông tin, người ta cho rằng việc Anh Giáo tuyên bố ly khai với Liên hiệp Anh Giáo, một số khác muốn trở về với Công Giáo là vì vấn đề khi Anh Giáo cho phép truyền chức Linh Mục cho phụ nữ, rồi một số giáo tỉnh cho phép truyền chức Giám Mục cho người đồng tính luyến ái và chúc hôn cho những cặp đồng phái. Điều này không mô tả các động lực thực sự tại sao các linh mục Anh Giáo đã trở về với Giáo Hội Công Giáo.

Theo thông tin Bài báo VietCatholic News cho biết, thực chất việc truyền chức cho phụ nữ và người đồng tính chỉ là triệu chứng của nhiều vấn đề cơ bản của việc Anh Giáo. Vấn đề chính và sâu xa là các giáo đoàn Anh Giáo không có một thẩm quyền tín lý kiên định và thường hành động một cách độc lập rời xa các quan điểm lịch sử của giáo hội phổ quát.

Thực vậy, ngày nay cũng có ít là ba khuynh hướng lớn trong Giáo Hội Anh Giáo: thệ phản (Evangelicals), Anh Công Giáo (AngloCatholics) và Cấp Tiến (Liberals). Quan điểm của các khuynh hướng này đã đến chỗ khó lòng nối kết được nữa. Ngay lúc nhậm chức vào năm 2003, TGM Williams đã phải đương đầu với việc Giáo Hội Giám Chức (Episcopal), tức ngành Anh Giáo tại Mỹ, công khai phong chức Giám Mục cho một người đồng tính, khiến cho Hiệp Thông Anh Giáo rơi vào một tranh chấp mà từ đó không bao giờ giảm cường độ.

Cùng năm ấy, Tổng Giám Mục Yong Ping Chung, giáo chủ Anh Giáo Đông Nam Á cùng với 170,000 tín đồ Anh Giáo trong 8 quốc gia thuộc Đông Nam Á đã bỏ phiếu nhất loạt cắt đứt liên hệ với Giáo Hội Anh Giáo tại Hoa Kỳ một thành viên Giáo hội có con số tín đồ trên toàn thế giới là 77 triệu người. Lý do là vì Giáo Hội Anh Giáo Hoa Kỳ  đã  truyền chức Giám Mục cho Tiến sĩ Gene Robinson, trong khi công khai tuyên bố ông đã có liên hệ đồng tính luyến ái, khi ông được bầu lên làm Giám mục địa phận New Hampshire.

Có lẽ lời tuyên bố của giáo sĩ Albert Scharbach – hiện là trợ tá mục vụ cho Đức Giám Mục Denis J. Madden của Tổng Giáo Phận Baltimore – cùng với những vị giáo sĩ  khác, về lý do tại sao họ trở lại Công Giáo là hay hơn cả – họ không phản ứng với những tranh cãi về vấn đề thần học, cũng không tỏ ra bất mãn với Giáo Hội của mình, mà chỉ nói – “Chúng tôi tìm kiếm một đức tin đã một lần được trao ban, và chúng tôi theo đuổi như là một mệnh lệnh của lương tâm”. Họ muốn đáp lại nguyện ước của Đức Kitô là “xin cho họ được hoàn toàn nên một” (Ga 17,23).

III. MỘT SỐ PHẢN ỨNG ĐỐI VỚI VIỆC TÒA THÁNH CHÀO ĐÓN ANH EM ANH GIÁO MUỐN TRỞ VỀ HIỆP NHẤT[1]

Tiếp theo tuyên bố của Thánh Bộ Giáo Lý Đức Tin về việc Đức Thánh Cha sẽ ban hành tông hiến thiết lập các Tòa Bản Quyền Tòng Nhân để đón nhận sự trở về có tính cộng đoàn của anh em Anh Giáo, người ta đọc được khá nhiều phản ứng.

1. Phản ứng tiêu cực

Tin Đài BBC: vị đứng đầu Giáo Hội Anh Giáo tại Kenya là Tổng Giám Mục Eliud Wabukala đã bác bỏ sáng kiến của Đức Giáo Hoàng nhằm cho phép những người Anh Giáo bất mãn muốn gia nhập Giáo Hội Công Giáo. Vị tổng giám mục này cho hay: người Anh Giáo Châu Phi không dễ gì bước vào hiệp thông trọn vẹn với người Công Giáo. Đã đành là khi gia nhập Giáo Hội Công Giáo, người Anh Giáo được quyền duy trì bản sắc tôn giáo đặc thù của mình, và nhiều người trong Anh Giáo hiện rất bất bình về việc Giáo Hội của họ truyền chức linh mục và giám mục cho phụ nữ cũng như cho phép người đồng tính kết hôn, nhưng “Gia đình Thệ Phản hiểu đức tin khác với Công Giáo, nhất là về vấn đề hiểu Phép Thánh Thể và định nghĩa thừa tác vụ” mà Giáo Hội Anh Giáo tại Châu Phi lại có tinh thần Thệ Phản rất cao. Mặt khác, theo Tổng Giám Mục Henry Luke Orombi của Uganda, Giáo Hội Anh Giáo tại Châu Phi không có chia rẽ về hai vấn đề đang làm nhức nhối các Giáo Hội Anh Giáo tại Phương Tây tức việc phong chức cho nữ giới và hôn nhân đồng tính.

Phản ứng từ Anh Quốc xem ra cũng không hào hứng lắm đối với động thái của Tòa Thánh. Trước những phỏng đoán sẽ có rất nhiều người Anh Giáo gia nhập Giáo Hội vào dịp này, một số các vị chức sắc của Giáo Hội Anh Giáo tại Anh cho hay: đó mới chỉ là phỏng đoán. Họ cũng nhấn mạnh tới khía cạnh: tại Anh, các giám mục Anh Giáo thường hành động một cách cá nhân chứ không hẳn đem toàn bộ giáo phận, vốn gồm nhiều quan điểm khác nhau, theo với mình. Chính vì thế, những người này dự đoán rằng con số người Anh Giáo gia nhập Công Giáo sẽ không lớn lắm; vả lại, theo kinh nghiệm đầu thập niên 1990, khi có phong trào phản đối việc phong chức cho nữ giới, chỉ có khoảng 500 người thay đổi tuyên tín mà thôi, và một số không nhỏ sau đó đã trở về với Anh Giáo.

Tim Collard, một tín hữu Anh Giáo và là một nhà ngoại giao Anh từng phục vụ lâu năm tại Trung Hoa và Đức Quốc, nay đã về hưu, nhân dịp này hơi thắc mắc tại sao Giáo Hội Công Giáo muốn lôi kéo phái bảo thủ trong Giáo Hội Anh Giáo trong khi ấy lại tỏ ra sợ thánh lễ bằng tiếng Latinh (mà phái bảo thủ rất thích). Tuy nhiên, ông không đồng ý với một số người coi động thái của Tòa Thánh chỉ là một thứ âm mưu ma mãnh của phe “duy giáo hoàng” (papist) nhằm chia rẽ và phá hoại Giáo Hội Anh Giáo. Trái lại, ông coi tông hiến Đức Bênêdictô XVI sắp sửa đưa ra có tính cách xóa bỏ ngăn cách và cho đó là một điều tốt và ông kính trọng bất cứ ai gia nhập Giáo Hội Công Giáo nhờ sáng kiến mới này. Có điều ông không tin người Anh Giáo sẽ hàng loạt làm điều đó.

Lời mời của ĐGH Bênêdictô XVI tới những người Anh Giáo Truyền Thống đã làm Phái Tả trong cả hai thế giới thế tục và tôn giáo không hài lòng. ĐGH đã bị nhà thần học Công Giáo và cựu đối thủ Hans Kung tấn công, và vô số các nhà báo coi bước đi của Vatican như là một việc quay lùi kim đồng hồ trở lại Truyền Thống trước năm 1960. Thần học gia này cáo buộc ĐGH, cựu đồng nghiệp đại học, là “ăn cướp” tôn giáo (ecclesiastical “piracy“) và cho rằng, bước đi này phá hoại những công trình đối thoại Đại Kết của nhiều thập niên dài.

2. Phản ứng tích cực

Các giám mục, linh mục và 400.000 người, tại Anh, Phi Châu, Úc Châu, Ấn Độ, Canada, Mỹ và Nam Phi từ nhiều vùng trên thế giới mong muốn được gia nhập vào Giáo Hội Công Giáo đã bày tỏ “sự xúc động trước lòng đại lượng của Đức Thánh Cha Bênêđíctô XVI”, họ tuyên bố chấp nhận các tín điều của Giáo Hội Công Giáo, như đã được giải thích trong sách Giáo Lý của Giáo Hội Công Giáo. TGM John Hepworth gọi “đây là một hành động đầy lòng tốt của Đức Thánh Cha”. Ngài đã dâng hiến triều đại giáo hoàng của ngài cho chính nghĩa hợp nhất. Nó vượt quá mộng ước mà chúng ta đã cả gan đề cập tới trong thỉnh nguyện thư hai năm trước đây. Nó vượt quá cả lời cầu nguyện của chúng ta. Trong hai năm ấy, chúng ta đã ý thức được rất rõ các lời cầu nguyện của bạn bè chúng ta trong Giáo Hội Công Giáo.

TGM Broadhurst đã phát biểu: “Trước nay người Anh Công Giáo (Anglican Catholics) thường bày tỏ khát mong có được phương thế để hiệp thông trọn vẹn với Tòa Phêrô mà vẫn giữ được toàn vẹn tính trong gia tài Anh Giáo của mình, miễn là không đi ngược lại giáo huấn của Giáo Hội Công Giáo. Chúng tôi hân hoan vì nay Đức Thánh Cha có ý định đưa ra các cấu trúc bên trong Giáo Hội Công Giáo có thể đáp ứng lòng khát mong tận đáy lòng này. Tiến Bước Trong Đức Tin (Forward in Faith) luôn cam kết dấn thân để tìm kiếm hợp nhất trong sự thật, cho nên nồng nhiệt hoan nghinh các sáng kiến này như giây phút quyết định trong lịch sử Phong Trào Công Giáo bên trong Giáo Hội Anh Giáo”.

Cũng theo nhận định của Parkinson: “Tôi sẽ ngạc nhiên nếu có giáo phận nào tại Anh trở lại nhưng tôi nghĩ chắc chắn sẽ có nhiều giáo phận tại nơi khác thuộc Hiệp Thông Anh Giáo làm vậy. Giáo phận Papua New Guinea chắc chắn sẽ trở lại, và còn một hay hai giáo phận Mỹ và giáo phận Úc nữa, cũng chắc chắn sẽ trở lại”.

Còn giáo dân, linh mục Công giáo Việt Nam thì sao? Khi Vatican công bố chiếc cầu ngăn cách giữa Giáo Hội Công Giáo và Anh Giáo chính thống đã được thông thương và các linh mục Anh giáo có gia đình được thừa hành chức linh mục trong Giáo Hội Công giáo, nhiều người khi gặp các linh mục Công giáo nửa đùa nửa nói thiệt: “các cha sắp sướng rồi nhỉ! Các cha trong tương lai sẽ được lấy vợ! Xem các cha Chính thống giáo và Anh giáo đó!”. Có vài cha trẻ mới chịu chức được hai năm phát biểu: “chỉ có các linh mục mới chịu chức năm nay trở lại mới được hưởng quy chế mới đó nghe chưa…”.

Câu trả lời sẽ được chị Têrêxa Phạm Vũ Mộng Thu trình bày trong phần kế tiếp. Ở đây chúng ta chỉ ghi nhận phản ứng tổng quát của nhiều người trên thế giới hôm nay ca ngợi Đức Bênêđictô XVI đã có can đảm mở ra cánh cửa cho tất cả các Giáo Hội tin vào Chúa Kitô một con đường về hiệp nhất. Chúng  ta có thể coi đây là sự “chấm dứt một thời đại”, “hố sâu ngăn cách về thần học” trong các mối liên hệ Anh giáo-Công giáo.

IV. SỰ TIẾP NHẬN CỦA TOÀ THÁNH

Trước những ý kiến xung quanh việc Giáo Hội Anh Giáo gia nhập Kitô giáo đã đưa ra, nhưng quyết định quan trọng cho bước chuyển biến này tùy thuộc vào Tòa Thánh. Sau đây, xin mời gia đình cùng đón nghe ý kiến từ tòa thánh sẽ nói gì: đó là lời công bố sẽ thành lập một Hạt Tòng Nhân cho một nhóm người Anh giáo xin hiệp thông trọn vẹn với Giáo hội Công giáo. Việc thành lập này được đi kèm theo bằng một Tông Hiến.

Thiết lập hạt tòng nhân là một thông báo rất bất ngờ mà Tòa Thánh đã ra vào ngày 20-10-2009. Sau khi nghe điều đó, hàng trăm giáo sĩ Anh giáo truyền thống đã gặp nhau tại London để thảo luận về việc hợp nhất với Giáo Hội Công Giáo trong khuôn khổ các “Hạt Tòng Nhân” đã được ĐGH Bênêdictô XVI hứa hẹn.

Chủ tịch nhóm Forward in Faith (Tiến bước trong Đức Tin), Đức Giám mục giáo phận Fulham Anh quốc là John Broadhurst, đã tuyên bố ngày thứ ba là người Công giáo Anh giáo (Anglican Catholics) đã tuyên bố rằng: “Chúng tôi hân hoan biết rằng Đức Thánh Cha đã quyết định thiết lập một cấu trúc bên trong Giáo Hội để trả lời cho sự khao khát chân thành này”.

Một giám mục Episcopal ở Ft. Worth, Texas, là Jack Leo Iker, cũng bình luận về cấu trúc mới trong một thông báo như sau: “Nhiều người Công giáo Anh Giáo sẽ đón nhận biến cố này là một biến cố rất rộng lượng và sẽ chào mừng các điều khoản nhằm nâng cao việc mục vụ cho những người tìm kiếm tái hợp với Roma, những người Anh giáo muốn hiệp thông đầy đủ với toà Phêrô ước ao hàng giáo phẩm của họ được công nhận hợp lệ và có những điều khoản qui định sự liên hệ giữa người Công giáo La Mã và Anh giáo.”

1. Hạt Tòng Nhân Là gì?

Hạt tòng nhân được gọi là“phủ giám chức tòng nhân” hoặc gọi là “hạt giám chức tòng nhân” (Prelatura personalis). Giáo luật điều 294-297 nói rõ hạt giám chức tòng nhân được điều hành bởi những quy chế do tông toà soạn thảo, có một vị giám chức đứng đầu như là Đấng bản quyền riêng; vị này có quyền lập một chủng viện quốc gia hay quốc tế cũng như có quyền cho các chủng sinh nhập tịch và tiến cử họ lên chức thánh với danh nghĩa là để phục vụ hạt giám chức.

Vì vậy, Giáo Hạt tòng nhân là một loại giáo phận không lãnh thổ. Nó tương đương với “giáo phận tòng nhân” (ordinariatus personalis) như được nói trong Giáo Luật số 372.

2. Tại sao Đức Giáo Hoàng Bênêdictô XVI lập giáo hạt tòng nhân?

Đức Giáo hoàng thiết lập Hạt Tòng Nhân này với mục đích cho phép nhóm “Anh Giáo truyền thống” giữ lại những truyền thống phụng vụ, tâm linh và mục vụ của họ. Đây là một di sản quý giá mà bất cứ người Anh Giáo nào cũng có quyền tự hào. Ví dụ họ có thể cử hành phụng vụ và hát bình ca bằng ngôn ngữ truyền thống của họ, chứ không phải nghe tiếng La Tinh. Hiệp nhất với Rôma không có nghĩa buộc phải đồng nhất và lãng quên những nét văn hoá riêng. Trong thực tế, các phụng vụ sử dụng bởi Anh Giáo đã phát triển từ các nghi thức Latinh của Giáo Hội Công Giáo và tiếp tục rất giống các văn bản của Thánh lễ Công Giáo. Trong thực tế, các nhà thờ Anh Giáo giống hệt các nhà thờ Công Giáo. Tuy có những quy định và lịch phụng vụ riêng, các linh mục, giám mục Anh Giáo cũng mặc phẩm phục và áo lễ giống hệt các linh mục giám mục Công Giáo, cũng dâng lễ cầu nguyện giống Công giáo.

3. Đức Giáo Hoàng nói gì về tông hiến?

Ngày 4-11-2009 vừa qua, Đức Thánh Cha đã ban hành Tông Hiến “Anglicanorum coetibus” để thiết lập các cơ chế pháp lý đón nhận họ. Chúng ta cùng tìm hiểu nội dung và ý nghĩa của Tông hiến này.

Tông hiến gồm có 13 số:

Số 1: Việc thiết lập các Giáo Hạt tòng nhân này thuộc thẩm quyền của Bộ giáo lý đức tin, trong lãnh thổ của một HĐGM. Các Giáo Hạt có tư cách pháp nhân và gồm các giáo dân, giáo sĩ, tu sĩ trước kia thuộc Liên hiệp Anh Giáo và nay hoàn toàn hiệp thông với Giáo Hội Công Giáo.

Số 2: Khẳng định Giáo Hạt tòng nhân thuộc Bộ giáo lý đức tin và tùy thuộc các cơ quan khác của Tòa Thánh theo thẩm quyền của các cơ quan này.

Số 3: Đề cập đến việc cử hành phụng vụ. Giáo Hạt có năng quyền cử hành Thánh Thể và các bí tích khác theo sách phụng vụ riêng của truyền thống Anh Giáo được Tòa Thánh phê chuẩn, để giữ cho các truyền thống linh đạo, phụng vụ và mục vụ của Liên hiệp Anh Giáo được sinh động.

Số  4-5: Giáo Hạt tòng nhân được ủy thác cho sự chăm sóc mục vụ của một vị Bản Quyền được Đức Thánh Cha bổ nhiệm, và vị này có quyền bính thông thường, đại diện và tòng nhân.

Số 6-7: Tông hiến qui định rằng những người đã từng thi hành thừa tác vụ phó tế, linh mục hoặc Giám Mục Anh Giáo có thể được vị Bản Quyền nhận cho làm ứng sinh chịu các thánh chức trong Giáo Hội Công Giáo. Đối với các thừa tác viên có gia đình thì cần phải tuân giữ các qui luật của Thông điệp Sacerdotalis coelibatus và của Tuyên ngôn In June về độc thân linh mục. Trái lại, các thừa tác viên không lập gia đình thì phải tuân giữ luật độc thân giáo sĩ. Đàng khác, vị Bản quyền chỉ nhận cho những người độc thân được chịu chức linh mục”, và có thể chuyển lên Đức Thánh Cha đơn xin chuẩn chước để được chấp nhận từng trường hợp chịu các thánh chức, theo các tiêu chuẩn khách quan được Tòa Thánh phê chuẩn.
Các ứng sinh chịu chức thánh trong một Giáo Hạt tòng nhân sẽ được huấn luyện chung với các chủng sinh khác, nhất là trong lãnh vực đạo lý và mục vụ. Đồng thời, với sự chấp thuận của Tòa Thánh, vị Bản Quyền có thể thành lập các dòng tu và tu đoàn tông đồ.

Số 8: Vị Bản Quyền có thể thành lập các giáo xứ tòng nhân, để săn sóc mục vụ cho các tín hữu thuộc Giáo Hạt, sau khi nghe ý kiến của GM giáo phận ở địa phương và với sự chấp thuận của Tòa Thánh. Các cha sở được hưởng tất cả các quyền lợi và phải tuân giữ tất cả các nghĩa vụ Bộ giáo luật đã qui định.

Số 9: Các giáo dân và tu sĩ muốn thuộc về Giáo Hạt thì phải bày tỏ ước muốn trên giấy tờ.

Số 10: Vị Bản Quyền được một Hội đồng cai trị trợ giúp, Hội đồng được điều hành theo qui chế được vị Bản quyền chấp thuận và được Tòa Thánh phê chuẩn. Hội đồng này do vị Bản Quyền chủ tọa, và thi hành những chức năng đã được qui định trong bộ giáo luật về Hội đồng linh mục.

Số 11. Cứ 5 năm một lần, vị Bản Quyền phải về Roma để viếng mộ các thánh Tông Đồ và đệ trình Đức Giáo Hoàng bản tường trình về tình trạng của Giáo Hạt.

Số 12: Qui định rằng về những vụ kiện, Tòa án có thẩm quyền là tòa án giáo phận, trừ khi vị Bản quyền thiết lập một tòa án riêng.

Số 13: Khoản cuối cùng qui định sắc lệnh thành lập một Giáo Hạt tòng nhân sẽ xác định nơi có trụ sở của Giáo Hạt.

4. Qui luật bổ túc của Bộ Giáo Lý Đức Tin

Đồng thời với Tông Hiến, Bộ Giáo Lý Đức Tin đã ban hành Những Qui Luật Bổ Túc giúp thực thi đúng đắn những qui định của Đức Thánh Cha trong Tông Hiến. Qui luật bổ túc do Bộ Giáo Lý Đức Tin ban hành gồm 14 điều khoản.

Khoản 1: Xác định các Giáo Hạt tòng nhân tùy thuộc Bộ Giáo Lý Đức Tin.

Khoản 2: Phải theo các chỉ thị của Hội Đồng Giám Mục (HĐGM) quốc gia trong những gì có thể dung hợp, và vị Bản quyền của Giáo Hạt là thành viên HĐGM.

Khoản 3: Vị Bản quyền của Giáo Hạt tòng nhân có thể là 1 gíam mục hoặc một linh mục do Đức Thánh Cha bổ nhiệm. Vị ấy có quyền cho nhập tịch trong Giáo Hạt những thừa tác viên Anh Giáo được hiệp thông trọn vẹn với Giáo Hội Công Giáo, cũng như các ứng sinh tiến lên thánh chức.

Khoản 4: Các tín hữu cựu Anh Giáo muốn gia nhập Giáo Hạt thì phải đăng ký, sau khi đã tuyên xưng đức tin.

Khoản 5: Các giáo dân và tu sĩ của Giáo Hạt, khi cộng tác mục vụ và thi hành công tác bác ái thuộc về giáo phận hoặc giáo xứ thì phải tùy thuộc Đức gíam mục hoặc cha sở địa phương.

Khoản 6: Để đón nhận ứng sinh chịu thánh chức, vị Bản Quyền cần có sự đồng ý của Hội đồng cai quản của Giáo Hạt. Vị Bản Quyền có thể trình lên Đức Thánh Cha đơn của những người có gia đình xin chịu chức linh mục, sau một tiến trình phân định, dựa trên các tiêu chuẩn khách quan và nhu cầu của Giáo Hạt tòng nhân. Những người đã chịu chức thánh trong Giáo Hội Công Giáo, sau đó gia nhập Anh Giáo, thì không thể được nhận cho thi hành thừa tác vụ thánh trong Giáo Hạt. Các giáo sĩ Anh Giáo ở trong tình trạng hôn phối bất hợp lệ thì không thể được nhận cho chịu chức thánh trong Giáo Hạt.

Khoản 7: Giáo Hạt phải lo chu cấp lương bổng thích hợp cho các giáo sĩ nhập tịch vào Giáo Hạt.

Các khoản còn lại nói về sự sẵn sàng giúp đỡ của giáo sĩ thuộc Giáo Hạt cho giáo phận nơi họ cư ngụ (khoản 9), vấn đề huấn luyện giáo sĩ của Giáo Hạt. Khoản 11 nói về các GM cựu Anh Giáo có gia đình. Vị này có thể được chọn làm vị Bản quyền của Giáo Hạt. Trong trường hợp đó, vị này sẽ được thụ phong trong Giáo Hội Công Giáo và thi hành trong giáo hạt mình quyền cai quản và cử hành bí tích với đầy đủ năng cách. Sau cùng Qui luật nói về Hội đồng cai quản Giáo Hạt (khoản 12), Hội đồng mục vụ (khoản 13) và các giáo xứ thể nhân (khoản 14).

Tòa Thánh tuyên bố: “Bằng hình thức này, Tông Hiến tìm cách quân bình, một mặt mối quan tâm muốn duy trì di sản tinh thần và phụng vụ xứng đáng của Anh Giáo, mặt khác là mối quan tâm rằng những nhóm này và hàng giáo phẩm của họ sẽ được hội nhập vào Giáo Hội Công Giáo”.

Theo nghĩa đó, Tông Hiến là một kết quả của việc đối thoại đại kết giữa Giáo Hội Công Giáo và Liên Hiệp Anh Giáo. Sự tiếp tục đối thoại chính thức sẽ tạo căn bản cho việc tiếp tục cộng tác giữa hai bên.

Thuyết trình viên

Sr. Maria Trương Thị Phượng

Sr. Têrêsa Hoàng Thị Kim Uyên

Sr. Têrêsa Trần Thị Kim Ánh

Sr.Têrêsa Phạm Vũ Mộng Thu

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO

  1. Bộ Giáo Luật 1983
  2. Phan Tấn Thành, Giải thích Giáo Luật, quyển II và III, Roma, 1993
  3. 3. www.vietcatholic.org

[1] Vietcatholic News (26 Oct 200923:56)

Comments are closed.